Boris van der Ham

Velen noemen hem de "coming man" binnen de Nederlandse politiek. Want Twee Kamerlid Boris van der Ham van D66 liet de laatste drie jaar geregeld van zich horen. Met een helder "nee" tegen de uitwassen van de bio-industrie en met duurzame ontwikkeling als troetelkindje. Maar waar gezondheid, natuur en milieu hoog op de politieke agenda staan, staat zijn hectische bestaan de eigen gezondheid nogal eens in de weg. "Al doe ik zeker mijn best."

Dat de Nederlandse politiek de laatste jaren tal van ontwikkelingen doormaakte, zal niemand zijn ontgaan. De schreeuw om een nieuwe politiek werd harder en harder en vooral D66 pleitte voor diverse hervormingen. Een van de mensen die daar de afgelopen jaren een grote bijdrage aan leverde, is D66 Kamerlid Boris van der Ham. Sinds de verkiezingen in 2002 versterkt hij de fractie op eigen gedreven wijze. En die inspanningen bleven zeker niet onopgemerkt.

Teleurstelling Hoe anders was de politieke situatie toen wij Boris van der Ham enkele weken terug spraken in het Amsterdamse café De Jaren. De gekozen burgemeester stond nog hoog op de agenda en van een politieke crisis was verre van sprake. Het viel niet mee om een afspraak te maken met de drukbezette politicus. Een overvolle agenda met tal van activiteiten buiten Den Haag en zelfs ook buiten Nederland, maken zijn leven volgens eigen zegge soms behoorlijk hectisch. Maar genieten deed hij overduidelijk wel. Van zijn vak en van de op handen zijnde vernieuwingen waar D66 en hijzelf zoveel jaren voor vochten. De afgelopen dagen veranderde er echter een hoop. Het gekozen burgemeesterschap verdween voor onbepaalde tijd uit beeld en minister en partijgenoot Thom de Graaf diende als gevolg daarvan zijn ontslag in. Ook voor Van der Ham, voorvechter van politieke vernieuwing, vormden die gebeurtenissen een grote teleurstelling, maar het maakt hem ook strijdbaar.

Karakter Velen zien juist hem als hé voorbeeld van hoe die nieuwe politiek zou moeten zijn, namelijk eerlijk, open en eigentijds. Mede daardoor is hij ook met regelmaat te gast in televisie- of radioprogramma's. waarbij zijn jonge imago veelvuldig wordt benadrukt. Zo als ook het interview met Vakblad Agf weer direct wordt gevolgd door een vraaggesprek met het magazine van jongerenzender ID&T Radio. Het tekent Boris van der Ham, zijn karakter, zijn ambities. Al sinds zijn vijftiende jaar is hij politiek actief bij de Jonge Democraten, de jongerenorganisatie van D66 en in de lokale afdeling van die partij in zijn toenmalige woonplaats Nieuwkoop. Na tussen 1998 en 2000 het voorzitterschap van de Jonge Democraten voor zijn rekening te hebben genomen, komt Van der Ham na de verkiezingen in 2002 in de Tweede Kamerfractie terecht. Sindsdien houdt hij zich onder meer bezig met milieu, natuur en landbouw. Ondernemerschap Het zijn onderwerpen die hem ook persoonlijk bezighouden en die hem aan het hart gaan. "De land- en tuinbouw behoren tot de beste sectoren die we in Nederland hebben. Daar ben ik met recht trots op", zegt hij zelf. Hoewel hij zich politiek gezien minder bezighoudt met de volksgezondheidkant ervan, is hij wel van mening dat gezond eten van belang is. Ook Van der Ham ziet de problematiek met dikker wordende kinderen om zich heen en hij is er ook van overtuigd dat de diverse promotiecampagnes op dat vlak hun nut hebben. "Maar uiteindelijk moeten mensen het toch zelf doen", vindt hij. "Mensen moeten zich zelf bewust worden dat hun eetpatroon moet veranderen." Daarom ziet Van der Ham ook meer in de rol van ondernemerschap. "Vaak willen mensen er wel iets aan doen, maar het past gewoon niet in hun dagelijkse patroon. Daarom zouden ondernemers geen hamburgertent moeten beginnen, maar een broodjeszaak. Niet voorverpakt, maar vers. En datzelfde is denkbaar met verse vruchtensappen. Die concepten passen in het fastfood-denken, maar ze zijn tóch gezond."

Snelle hap Zelf ondervindt Boris van der Ham het maar wat vaak. Zijn drukke bestaan maakt het in de meeste gevallen onmogelijk om uitgebreid te tafelen, waardoor hij veelal is aangewezen op een snelle hap onderweg. "Ik probeer altijd gezond te eten en zoek het vaak ook op. Maar soms valt dat nog niet mee. Ik ben altijd uit huis en in de weer, waardoor het avond eten er in de meeste gevallen bij inschiet. En als je onderweg snel iets wilt eten, is het nog een hele zoektocht om iets gezonds te vinden. Juist daarom denk ik dat er veel meer van dat soort broodjestenten moeten komen. En ik ben ook een voorstander van het opzetten van vegetarische restaurants. Want alleen op die manier krijg je toch voldoende groenten en fruit binnen, denk ik." Hij lacht als hij het over zijn nieuwe huis heeft. "Het is er nog niet één keer van gekomen om zelf te koken in mijn eigen keuken. Dat zegt denk ik wel genoeg."

Verstandig Als hij zijn eigen opvoeding vergelijkt met die van veel kinderen vandaag de dag, ziet hij wel duidelijke verschillen. "Ik mocht van mijn moeder tot mijn derde jaar absoluut geen snoep", vertelt hij. "En dat was een bewuste keuze van haar, die ik achteraf gezien ook heel verstandig vind. Zo zie je dat kinderen tegenwoordig op school cola drinken. Daar ben ik echt tegen. Er zijn zat alternatieven te vinden die wél gezond zijn en ook scholen hebben een zekere verantwoordelijkheid bij wat ze kinderen voorschotelen. Zonder direct allerlei regels op te leggen, denk ik dat ouders en scholen hier op een verstandige manier mee dienen om te gaan." Bij hemzelf kwam het besef dat eten ook daadwerkelijk een effect heeft op de eigen gezondheid pas toen hij het huis uit was. "In mijn jeugd ben ik vrijwel nooit ziek geweest, maar daarna opeens wel. Dat had puur met mijn eetpatroon te maken, dat kan niet anders."

Fitheid Op de vraag die vader en zoons Bleekemolen in het vorige interview aan Boris van der Ham stelden over de invloed van 's.echt" eten op zijn prestaties als politicus, antwoordt hij desondanks negatief. "Ik denk niet dat ik een minder politicus ben als ik minder gezond eet. Slaap speelt daarin een veel grotere rol, omdat het belangrijk is om je concentratie vast te houden. Maar wil je scherp zijn, dan zul je op alle vlakken goed voor jezelf moeten zorgen. En tussen de bedrijven door, gaat mij dat nog best goed af. Wat dat betreft is het leven van een politicus soms net topsport. Want als je om zeven uur in de ochtend weg moet en om twee uur 's nacht thuis komt, is een zekere fitheid wel gewenst. Natuurlijk lukt dat de ene keer beter dan de andere keer, maar nogmaals, ik weet mijzelf redelijk te onderhouden."

Biologisch De zeldzame momenten dat Van der Ham tóch zelf de keuken induikt, kiest hij ook altijd voor veel groenten. "Ik probeer vooral veel biologische producten te kopen", zegt hij. "Want ik vind dat ik een bijdrage moet leveren aan de duurzame landbouw, juist omdat ik het mij ook kan veroorloven." Hij is zich bewust van het feit dat veel van die producten nu nog aan de dure kant zijn. "Maar ik zou ook wel willen zien dat het aanschaffen van biologische producten makkelijker wordt gemaakt. Bijvoorbeeld door meer gemaksproducten aan te bieden. Want mensen willen niet al te lang in de keuken staan, dus is een snelle bereiding van groot belang." In zijn dagelijkse zoektocht naar gezonde voeding, ziet Van der Ham dergelijke veranderingen in het aanbod ook wel plaatsvinden. "Neem bijvoorbeeld de puntzakjes met schoongemaakte worteltjes, zoals Albert Heijn die aanbiedt. Dat soort dingen passen goed in de huidige snelle maatschappij en vormen het ideale snoepgoed. Ook voor mij."